پاستوریزاتور لوله‌ای یا Tubular Pasteurizer یکی از تجهیزات پرکاربرد در صنایع غذایی و به‌ویژه صنایع لبنی، نوشیدنی و محصولات مایع است که با استفاده از انتقال حرارت کنترل‌شده، فرآیند پاستوریزاسیون را انجام می‌دهد. این سیستم با رساندن محصول به دمای مشخص و نگه‌داشتن آن برای مدت زمان معین، باعث کاهش میکروارگانیسم‌های بیماری‌زا و افزایش ایمنی و ماندگاری محصول می‌شود، بدون آنکه کیفیت محصول به‌طور نامطلوب تحت تأثیر قرار گیرد.

ساختار پاستوریزاتور لوله‌ای Shell & Tube:

پاستوریزاتورهای لوله‌ای Shell & Tube از یک یا چند مجموعه لوله و پوسته تشکیل می‌شوند. محصول از داخل لوله‌ها عبور کرده و سیال گرم‌کننده یا خنک‌کننده در سمت دیگر سطح انتقال حرارت جریان پیدا می‌کند. به این ترتیب، حرارت به‌صورت غیرمستقیم و کنترل‌شده به محصول منتقل شده یا از آن گرفته می‌شود.طراحی این تجهیزات می‌تواند متناسب با نوع محصول، ظرفیت خط تولید، دمای فرآیند و مشخصات موردنیاز مشتری انجام شود. استفاده از استنلس استیل بهداشتی در بخش‌های در تماس با محصول، امکان شست‌وشوی مناسب و رعایت الزامات بهداشتی صنایع غذایی را فراهم می‌کند.

نحوه عملکرد پاستوریزاتور لوله‌ای:

در یک فرآیند معمول، محصول ابتدا وارد بخش پیش‌گرمایش شده و سپس تا دمای پاستوریزاسیون موردنظر گرم می‌شود. محصول پس از رسیدن به دمای تعیین‌شده، وارد بخش نگهداری می‌شود تا برای مدت زمان مشخص در همان شرایط باقی بماند. در ادامه، محصول در صورت نیاز به‌صورت کنترل‌شده خنک شده و برای مراحل بعدی تولید یا بسته‌بندی آماده می‌شود.

یکی از مزایای مهم سیستم‌های لوله‌ای، امکان کنترل دقیق دما، زمان ماند و دبی جریان است که نقش مهمی در دستیابی به فرآیند پایدار و تکرارپذیر دارد.